Wat telt mee in het contextvenster?
Alles wat je in één verzoek naar een model stuurt, telt mee in tokens. Volgens Anthropic gaat het om de systeemprompt, alle berichten (ook afbeeldingen, documenten en resultaten van tools) en de beschrijvingen van tools. Ook het antwoord dat het model schrijft, neemt ruimte in.
Ook het denkwerk van een redeneermodel telt mee: OpenAI noemt dat reasoning tokens, Anthropic thinking. In een gesprek via de API van Anthropic stapelen vragen en antwoorden zich bij elke beurt op in het venster. Eerdere beurten blijven daarbij volledig staan.
Hoe groot is een contextvenster?
De grootte verschilt per model. Dit zijn de cijfers van de aanbieders zelf (stand november 2026):
| Model | Contextvenster | Maximale uitvoer per verzoek |
|---|---|---|
| Claude Opus 5.5, Sonnet 5.5, Haiku 5.5 en andere nieuwe Claude-modellen | 1 miljoen tokens | 128.000 tokens |
| Oudere Claude-modellen, zoals Claude Sonnet 4.5 | 200.000 tokens | verschilt per model |
| GPT-6 Astra, GPT-6.1 Sol en GPT-6 Luna (OpenAI) | 1,05 miljoen tokens | 128.000 tokens |
Het venster is dus veel groter dan de maximale lengte van één antwoord. Met een groter venster kan het model langere en complexere prompts aan, zoals lange documenten of veel eerdere berichten.
Wat gebeurt er als het contextvenster vol is?
- Te lange invoer: past de invoer alleen al niet in het venster, dan weigert de API van Anthropic het verzoek. De melding is dan dat de prompt te lang is.
- Antwoord raakt de grens: bij Claude 4.5 en nieuwer stopt het model dan met schrijven. Bij OpenAI kan de API het deel boven de grens afkappen.
- Lange chats: chatomgevingen zoals claude.ai kunnen het venster laten doorschuiven. Wat er het eerst in kwam, valt er dan ook het eerst uit.
- Samenvatten: Anthropic biedt compaction (in bèta). Het systeem vat eerdere delen van het gesprek samen, zodat het gesprek voorbij de grens kan doorgaan.
Ook voordat het venster vol is, speelt er iets. Volgens Anthropic nemen nauwkeurigheid en het terugvinden van informatie af naarmate het aantal tokens groeit. Anthropic noemt dat context rot. Wat je in het venster zet, is daarom net zo belangrijk als hoeveel ruimte er is.
Voorbeeld: een lange chat over dienstpagina’s
De marketeer van een hoveniersbedrijf uit Amersfoort plakt in één chat de huisstijlgids, twintig klantreviews en de teksten van vijftien dienstpagina’s. Daarna vraagt de marketeer de ene nieuwe tekst na de andere. Na tientallen beurten zit het venster vol met eerdere vragen en antwoorden. De regels uit de huisstijlgids staan dan ver terug in het gesprek. In een chat die het venster laat doorschuiven, kunnen ze er zelfs al uit zijn.
Beter is een nieuwe chat per pagina, met alleen de huisstijlgids en de tekst die aan de beurt is. Het model krijgt dan minder ballast en de regels staan vooraan.
Veelgestelde vragen over Contextvenster
Wat betekent context window?
Context window is Engels voor contextvenster. Het is de hoeveelheid tekst, in tokens, waar een taalmodel in één verzoek mee kan werken. Je vraag, eerdere berichten en het antwoord tellen allemaal mee.
Is het contextvenster hetzelfde als wat een model weet?
Nee. Wat een model weet, komt uit de training. Het contextvenster is wat het model tijdens één verzoek kan raadplegen. Denk aan je vraag, het gesprek tot nu toe en de documenten die je meegeeft.
Is een groter contextvenster altijd beter?
Niet vanzelf. Volgens Anthropic nemen nauwkeurigheid en het terugvinden van informatie af als het aantal tokens groeit. Geef het model daarom alleen mee wat het voor de taak nodig heeft.